समाजिक व्यवस्थाहरुलाई अनुशासित मर्यादित कानून संगत बनाउन योग्य मानिसहरुलाई छनौट गर्ने विधिको नाम हो निर्वाचन । यसको लामो र विविध परम्परा रहेको इतिहास छ । समाजभित्र खेलहरुमा प्रथम विजयी व्यक्तिलाई यो समाजको अगुवा हुने परम्परा अनुसार जिम्मेवारीमा छनौट गरिन्थ्यो । त्यसबेला दुनियाँमा गणराज्य हुने गर्दथ्यो तर, नेपालको घले गाउँमा भएको प्रतियोगीता राजा बनाउने दौडमा घले […]

नेपालमा विदेशी हस्तक्षेप बढ्दैगएको कुरा अब दिनको घाम जतिकै छर्लङ्ग भएको छ । यहाँ कुनै खास विदेशी शक्ति वा राष्ट्रको एकल हस्तक्षेपमात्र नभएर मुख्यत चीन, भारत र अमेरिकालगायतका पश्चिमा राष्ट्रको नेपाल मामिलालाई लिएर तीव्र प्रतिश्पर्धाको अवस्थासमेत रहेकाले यसबारे नेपालका खासगरी देशभक्त पार्टी र शक्तिहरुले गंभिर छलफल गर्नुपर्ने र देश बचाउ अभियानै चलाउनुपर्ने टड्कारो अवस्था देखिएको […]

काठमाडौं । नेपालका बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरुमा लगानीयोग्य निक्षेप ७४ खर्ब रुपैयाँको हाराहारीमा छ । यो रकम मुलुकको कुल गार्हस्थ उत्पादनभन्दा धरै बढी हो । अहिले चलायमान हुने समय कुरेर २५ खर्बभन्दा बढी रुपैयाँ बसिरहेको छ । अथाह निक्षेप जम्मा भैरहँदा लगानी प्रवाहमा आएको न्यूनताले बैंकिंग जगतमा हलचल मच्चिएको छ । नेपाल राष्ट्र बैंकले हप्तैपिच्छे […]

नेपालमा पछिल्ला वर्षहरूमा नयाँ राजनीतिक पार्टीहरूको उदय हुनुका पछाडि राजनीतिक, सामाजिक, आर्थिक र संस्कृतिक कारणहरू रहेका छन् । लामो समयदेखि सत्तामा रहेका परम्परागत दलहरू जनअपेक्षा अनुसार काम गर्न असफल भएको अनुभूति जनतामा बढ्दै जाँदा नयाँ विकल्पको खोजी तीव्र बनेको थियो, यसले गर्दा आज नेपालमा नयाँ पार्टीहरूको जमने अनुकूल वातावरण पुराना पार्टीे र पार्टीका नेताहरुले नै […]

थाँमस सेबेष्टियन ९.११ को दूर्भाग्यपूर्ण घटना पश्चात सञ्चार माध्यमका विषय मात्र, दृश्य र छापा माध्यमबाट आउने चर्चा आतङ्कवाद दुईवटा युद्ध पहिले नै लडिसकिएको छ र अफगानिस्तान र इराकका लाखौं जनता त्यसको सिकार भएका छन् । निकट भविष्यमा इरान र सिरियाका जनतामाथि आक्रमणको खतरा बन्दै गएको छ । विश्वको सिद्ध गर्न र शत्रुलाई परिभाषित गर्ने उद्देश्यले […]

विश्वभरका कम्युनिष्ट पार्टीहरुले संसदीय व्यवस्था भनेको खसीको टाउको देखाएर कुकुरको मासु बेच्ने व्यवस्था हो भन्ने गरेको कहावत नेपालका पछिल्ला राजनीतिक घटना र खासगरी नेपालको सबैभन्दा पुरानो संसदवादी पार्टी नेपाली काँग्रेस एकाएक विभाजन भएपछि चरितार्थ भएको छ । नेपालको संसदीय व्यवस्थालाई विभिन्न पार्टी र अझ विदेशी शक्ति केन्द्रहरुले आफ्नो अनुकूल सञ्चालन गर्न–गराउन खोज्दा यस्तै सबैतिर कलह […]

नेपालको नामाकरण पछि यहाँ थुप्रै राष्ट्रियताको अस्तित्व रहेको कुरालाई हामीले भुल्दै गएका छौं । हाम्रो प्रिय देश नेपाल र यहाँ रहेको थुप्रै गणराज्यहरुमा राजा हुने परम्परा अनुसार यो देश थुप्रै राष्ट्रको एउटै फुलको थुङ्गा हुनु पदथ्र्यो तर, यहाँ २२औं, २४औं राष्ट्र बन्न गयो । त्यो हुनुको पछाडी रुसको दिवंगत भुपु राष्ट्रपति जोसेफ ष्टालिनको परिभाषा अनुसार […]

दार्शनिक फाँटमा दुई सिद्धान्त रहेका छन् ः आदर्शवाद र भौतिकवाद । यस आलेखमा यिनै दुई विपरीत रहेका दार्शनिक सिद्धान्तकाबारेमा यो दर्शनको विषय भएकोले सरल भाषामा सर्वसाधारणले बुझ्न सक्ने गरी विश्लेषणात्मक आलेख लेख्ने प्रयत्न गरिएको छ । किनभने मान्छेले दर्शन जस्तो गहन र वैज्ञानिक विषयको गहिरो अध्ययन नगरिकन, यसलाई नबुझिकन देश दुनियाँ (विश्व ब्रह्माण्ड) का बारेमा […]

बिश्वलाई अग्रेजी नयाँ बर्ष २०२६ को उपहार अमेरिकी साम्राज्यबादद्वारा एउटा सार्बभौम राष्ट्र भेनेजुएलामाथिको खुलेआम नग्न हस्तक्षेप बन्न पुग्यो । त्यसपछि यता पनि अमेरिकी साम्राज्यबादले कोलम्बिया, क्यूवा, मेक्सिको, ग्रिनल्याण्ड र ईरान लगायतका राष्ट्रहरुलाई आक्रमण र अतिक्रमण गर्ने धम्की दिइरहेको छ । बिश्व २१औ. शताब्दीको तेश्रो दशकमा पुग्न लागेको र बिज्ञान प्रबिधिले बिश्वलाई पहिलेभन्दा धेरै निकट तुल्याइसकेको […]

भेनेजुएलामाथि अमेरिकाले प्रत्यक्ष सैनिकआक्रमण गरेर राष्टपति निकोलस मधुरो लाई कब्जामा लिएको छ । सो आक्रमणका पछाडी आर्थिक, राजनीतिक र कूटनीतिक दबाब प्रयोग गर्नुका गहिरा रणनीतिक कारणहरू रहेका छन् । यसको पहिलो र प्रमुख कारण भनेको भेनेजुएलासँग रहेको विश्वकै ठूलो प्रमाणित तेल भण्डार हो । तेलमाथि नियन्त्रण कायम राख्ने अमेरिकी साम्राज्यवादी दीर्घकालीन रणनीतिसँग भेनेजुएलाको राष्ट्रियकरण नीति […]